De digitale infrastructuur in Nederland wordt al decennia beschouwd als een van de beste ter wereld. De keerzijde hiervan is dat kwaadwillenden graag illegale online praktijken vanuit Nederland optuigen vanwege de sterke connectiviteit en betrouwbaarheid van onlinediensten. Het gaat hierbij om het onrechtmatig verspreiden van content, het verspreiden van illegale content of het misbruik van kwetsbaarheden in netwerken om cyberaanvallen te faciliteren. Dit wordt samengevat onder de noemer ‘abuse’
De meeste aanbieders van digitale infrastructuur, zoals hosting- en cloudleveranciers, leveren intensieve inspanningen om online abuse uit hun netwerken te weren. Op individueel niveau lukt het echter niet altijd even goed. Daarom vertrouwt de Nederlandse internetsector al jaren het onafhankelijke initiatief Clean Networks, dat wordt beheerd door Stichting NBIP. Het initiatief is in 2022 door NBIP gelanceerd in nauwe samenwerking met het ministerie van Justitie & Veiligheid, Dutch Cloud Community, stichting DINL en mede mogelijk gemaakt door een subsidie van de Europese Unie en subsidies van (destijds) het Digital Trust Center en SIDN Fonds.
Een van de pijlers van Clean Networks is, naast threat intelligence, de Gedragscode Abusebestrijding met daarin opgenomen de Gedragscode Notice and Take Down. Deze gedragscodes helpen digitale serviceproviders de actieve bestrijding van online abuse effectief ter hand te nemen. De gedragscode wordt breedgedragen in de sector. DINL, Dutch Cloud Community (DCC), NBIP en de Vereniging van Registars (VvR) zijn de drijvende krachten achter de gedragscode, die daarbij wordt onderschreven door de Dutch Data Center Association (DDA) en de publiek-private samenwerking ‘Anti-Abuse-Netwerk’ (AAN).
Vernieuwde gedragscode bevat acties voor naleving Digital Services Act
Met de vernieuwde gedragscodes vertaalt de sector de verplichtingen uit de Digital Services Act (DSA) – de opvolger van de E-commercerichtlijn – samen met de Nederlandse wetgeving en actuele best practices naar concrete en toetsbare maatregelen voor digitale serviceproviders.
Zo beschrijven de gedragscodes onder meer dat aanbieders gebruikers de mogelijkheid moeten bieden om technische abuse, zoals malware of DDoS-aanvallen, te melden. Daarnaast moeten zij beschikken over een duidelijke Notice and Take Down-procedure voor de afhandeling van meldingen over illegale content.
Het Clean Networks Keurmerk
Digitale serviceproviders die zich committeren aan de gedragscode én aantonen dat zij de concrete acties hieruit hebben geïmplementeerd, ontvangen het Clean Networks Keurmerk. Het keurmerk laat zien dat digitale serviceproviders compliant zijn en verantwoordelijkheid nemen voor de bestrijding van abuse. Daarnaast krijgen keurmerkhouders toegang tot het Threat Intelligence platform van Clean Networks. Met dit platform ontvangen digitale serviceproviders automatisch meldingen en inzichten over kwetsbaarheden in hun netwerken.
Met de vernieuwde gedragscode wordt kortom een belangrijke stap gezet voor een meer betrouwbaard en veiliger internet.
